Vylyan Bogyólé 2022 – węgierska odpowiedź na Beaujolais Noveau

Trzeci czwartek listopada to tradycyjnie święto Beaujolais Noveau – wtedy trafia na rynek na całym świecie, powodując ekscytację wielu winomaniaków. W tym roku z przekory nie sięgam po owo wino, zastępując je węgierskim odpowiednikiem – młodą czerwienią stworzoną w podobny sposób. Sprawcą zamieszania jest winiarnia Vylyan Szőlőbirtok és Pincészet z Kisharsány z regionu Villány. To sporej wielkości gospodarstwo (120 ha) powstało w 1988 roku i jest dziś jednym z największych producentów w okolicy, butelkując rocznie około 800 tysięcy butelek wina, głównie czerwonego. Winiarnia od dłuższego czasu jest sponsorem licznych imprez kulturanych, a także organizatorem festiwalu Ördögkatlan.

Węgierska odpowiedź na Beaujolais Noveau. (fot. własna)

Vylyan Bogyólé 2022 jest kolejnym rocznikiem młodego wina, wypuszczonym przez producenta od 2007 roku. Nazwa (Bogyólé) oznacza sok z grona, i ze względu na podobne brzmienie była przedmiotem sporu sądowego, który winiarnia toczyła z apelacją Beaujolais – zakończonego sukcesem dla Vylyan. Obecny rocznik powstał z owoców odmiany zweigelt (60%) oraz kékfrankos (40%). Wyprodukowano je metodą maceracji węglowej – całe kiście trafiły do zbiornika fermentacyjnego dopełnionego dwutlenkiem węgla, gdzie po kilku dniach w gronach rozpoczęła się fermentacja. Następnie całość wytłoczono, po ukończeniu fermentacji alkoholowej poddano ją fermentacji malolaktycznej, dzięki czemu wino uzyskało swój świeży smak. Posiada ono purpurową barwę. Pachnie wiśnią, czereśnią, borówką, mokrą ziemią, pojawia się również aromat bananów. W ustach wytrawne, lekko zbudowane, z średnio-wysoką kwasowością, łagodną taniną, oraz nutami wiśni, czereśni, borówek, czarnego pieprzu, aronii oraz delikatną pestkową goryczką. Finisz średni. Ocena: *** (85/100 pkt). Cena: 1599 HUF (18,50 PLN). Soczyste, smaczne, udane młode wino, kosztujące o połowę mniej, niż Beaujolais Noveau. Dostajemy podobne emocje za mniejsze pieniądze – więc po co przepłacać?

Źródło wina: zakup własny w sieci dyskontów Penny.

2Ha Tabunello 2018 – Węgrzyn z włoską duszą

Ileż to razy słyszeliście stwierdzenie, że obszar XYZ (wstaw dowolną okolicę z winnicą i lekkimi zboczami), to nowa, polska „Toskania”? To wyświechtane porównianie rzadko kiedy ma cokolwiek wspólnego z przepięknym regionem położonym na Półwyspie Apenińskim. Również Węgry mają swoją „Toskanię” – znajduje się ona u podnóża wzgórza Szent György-hegy, i wbrew pozorą łączy ją z oryginałem znacznie więcej, niż mogłoby się wydawać. Miejsce to odkrył na początku XXI wieku Csaba Török, i postanowił tu osiąść. Część obszaru porastała winna latorośl, jednakże były to tylko jasne odmiany, dlatego postanowił posadzić szczepy o ciemnych owocach. Od swej ówczesnej dziewczyny (pół-Włoszki) otrzymał karton z 300 sadzonkami sangiovese grosso, które posadził na tutejszych zboczach. Eksperyment udał się tak dobrze, że dosadzono kolejne kilka tysięcy krzewów, zaś całość upraw tego szczepu wynosi dziś 0,5 ha. Zachęcony zmieniającym się mikroklimatem postanowił posadzić 77 drzew oliwnych, z których dziś jako pierwszy tłoczy na Węgrzech oliwę. Nazwa (2ha Szőlőbirtok és Pincészet) pochodzi od wielkości pierwszego, nabytego kawałka ziemi. Dziś gospodarstwo zajmuje 4 ha (2×2 – jak lubi mawiać winiarz), z których rocznie powstaje około 15000 butelek wina. Uprawy prowadzone są w sposób organiczny, z elementami biodynamiki.

Węgierska czerwień z włoską duszą. (fot. własna)

2Ha Tabunello 2018 to 100% sangiovese grosso, fermentujące i dojrzewające przez 13 miesięcy w nowych oraz używanych dębowych beczkach. Niefiltrowane. Posiada jasnorubinową barwę, delikatnie wpadającą w ceglastą czerwień. Pachnie skórą, wiśnią, wędzoną śliwką, drzewem sandałowym, mokrą ziemią i ocetem balsamicznym. W ustach dość dobrze zbudowane, wytrawne, z wysoką kwasowością, sporą taniną i średnim alkoholem. Znajdziemy tu nuty wiśni, czereśni, żurawiny, czerwonej porzeczki, skóry, wanili, ziemistość oraz delikatną, pestkową goryczkę. Harmonijne, ułożone wino przywodzące na myśl solidne Chianti lub Rosso di Montalcino. Nie szukajcie mitycznej Toskanii – rajski zakątek położony jest dużo bliżej, kilka kilometrów na północ od Balatonu. Cena: 8080 HUF (94 PLN). Ocena: **** (92/100 pkt).

Źródło wina: zakup własny w wine barze Wine Not? w Budapeszcie.

Borbély Kéknyelű Selection 2019 – szlachetny autochton z Badacsony

Wyrastające ponad taflę Balatonu wzniesienie Badacsony wraz z pobliskimi szczytami stanowi jeden z najważniejszych ośrodków produkcji wina w zachodniej części Węgier. Nic dziwnego – bazaltowe zbocza zapewniają doskonałe podłoże dla winnej latorośli, a wody jeziora mają łagodzący wpływ na tutejszy mikroklimat. Czynniki te zostały dostrzeżone już przez starożytnych Rzymian, którzy obsadzili okolicę winoroślą. Prawdziwy rozkwit regionu przypadł jednakże na koniec XVIII wieku, gdy ziemie zaczęły nabywać tu wielkie rody szlacheckie. To dzięki nim ważną rolę zaczęła odgrywać autochtoniczna odmiana kéknyelű – dająca wysokiej jakości wina, aczkolwiek pracochłonna i mało wydajna.

Badacsony w pełnej krasie. (fot. własna)

Kéknyelű jest szczepem trudnym w uprawie – posiada tylko kwiaty żeńskie, i wymaga nasadzenia obok innych krzewów, by zapewnić zapylenie. W związku z tym całość nasadzeń zajmuje nieco ponad 48 hektarów, z czego większość (aż 43 hektary) znajduje się w Badacsony. Jednym z tutejszych producentów, którzy poświęcają szczególną uwagę tej odmianie jest winiarnia Borbély Családi Pincészet. Gospodarstwo to rozciąga się na 20 hektarach i posiada parcele na zboczach pięciu wzniesień (Badacsony, Bács-hegy, Csobánc-hegy, Szent György-hegy, Tóti-hegy), z gron których powstaje rocznie około 70 tysięcy butelek wina. Działającą od 1996 roku winiarnią zarządza drugie pokolenie rodziny w osobie Tamása Borbélya, nagrodzonego w 2020 roku tytułem Winiarza Roku.

Kéknyelű – szlachetny sok wulkanicznego terroir (fot. własna)

Borbély Kéknyelű Selection 2019 to jedno z czołowych win producenta, powstałe z wyselekcjonowanych gron z najlepszych parceli producenta. Fermentowało i dojrzewało 7 miesięcy w nowych dębowych beczkach, po czym spędziło jeszcze rok w butelce. Posiada jasną, słomkową barwę. Pachnie cytrusami, migdałami, trawą, polnymi ziołami i mokrą skałą. W ustach jest średnio zbudowane, wytrawne, z wysoką kwasowością, dobrze zintegrowanym alkoholem oraz nutami migdałów, cytryny, limonki, gruszki, polnych ziół, dymu, delikatną goryczką i słoną mineralnością. Finisz średnio-długi. Solidnie zrobiona, elegancka biel z wulkanicznego terroir. Cena: 3499 HUF (40,50 PLN – po promocji) – normalnie wino to kosztuje około 5500 HUF (63,50 PLN). I w obydwu przypadkach jest to uczciwa cena za dostarczone emocje.

Źródło wina: zakup własny w węgierskim sklepie sieci Auchan.